Konu ve Özne Ekleri: 은/는 ve 이/가

Edat nedir?

Edat, bir isimden hemen sonra gelen küçük bir etikettir. O ismin cümledeki görevini söyler. Türkçe bunun için “-i hâli”, “-e hâli” gibi ekleri kullanır; Korece ise edatları kullanır. Bu yüzden Korece sözcük sırası biraz esnek olabilir, ama fiil her zaman sonda kalır.

Bugün iki edat öğreniyoruz:

은/는 — konu edatı. “… gelince” ya da “… hakkında konuşursak” anlamına gelir.

이/가 — özne edatı. Eylemi yapan ya da niteliğe sahip olanı işaret eder.

Kural 1: Eski bilgi ve yeni bilgi

Yararlı bir düşünme yolu: 은/는 konuşmada zaten olan bir şeyi işaretler, 이/가 ise yeni bir şeyi içeri getirir.

Bir hikâye düşün: “Bir zamanlar bir kral vardı. Kralın üç kızı vardı.” Korecede ilk “kral” (yeni) 이/가 alır, ikinci “kral” (zaten bilinen) 은/는 alır.

옛날에 왕이 있었어요. 그 왕은 딸이 셋 있었어요.

O cümledeki her sözcüğü henüz anlaman gerekmez. Sadece 왕이 (yeni) ve 왕은 (bilinen) şekline bak.

Kural 2: Soru sözcükleri 이/가 alır

Soru sözcüğü özne olduğunda, 누가 (kim) ya da 뭐가 (ne) gibi, cevap da 이/가 kullanır. Bunun nedeni, cevabın yeni, önemli bilgi olmasıdır.

누가 와요? — 민지가 와요. “Kim geliyor? — Minji geliyor.”

뭐가 맛있어요? — 비빔밥이 맛있어요. “Ne lezzetli? — Bibimbap lezzetli.”

민지는 와요 diye cevap verseydin, “Minji (en azından) geliyor, ama belki başkaları gelmiyor” gibi duyulurdu. Bu bizi üçüncü kurala getirir.

Kural 3: 은/는 karşıtlık gösterir

İki şeyi karşılaştırdığında ikisinde de 은/는 kullan. “bu bakımdan… ama şu bakımdan…” hissi ekler.

저는 고기를 먹어요. 동생은 고기를 안 먹어요. “Ben et yerim. Kardeşim et yemez.”

Tek öğeyle bile 은/는 bir karşıtlığı ima edebilir. Örneğin 오늘은 바빠요 “Bugün meşgulüm (ama belki diğer günler değil)” anlamını düşündürebilir.

Kullanışlı bir hile: N은요/는요?

Diyalogda Jisu 톰 씨는요? diye soruyor. Bu, “Ya sen?” ya da “… ne olacak?” demenin kısa yoludur. Bir ada ya da isme 은요 veya 는요 eklemen yeter. 저는요? “Ya ben?” ve 내일은요? “Ya yarın?” demektir.