İsimleri Betimlemek: -는, -(으)ㄴ, -(으)ㄹ
Fiil ve sıfatları -는, -(으)ㄴ ve -(으)ㄹ ile isim niteleyicilerine dönüştürerek "okuduğum kitap" ve "gideceğim yer" gibi öbekler kurun.
Gaon Öğretmen · Dilbilgisi, kelime, TOPIKBu derste öğrenecekler
- Fiillerden şimdiki, geçmiş ve gelecek niteleyiciler yapın
- Sıfatlardan, 있다/없다'dan ve isimlerden niteleyiciler yapın
- Niteleyici biçimlerde ㄹ gövdeleri ve düzensiz fiilleri çekimleyin
- "Yan evde yaşayan kişi" gibi sıfat-fiil öbekleri kurun
Merhaba! Bugün Kore dilbilgisinin büyük bir kapısını açıyoruz. Niteleyicilerle "dün izlediğim film" veya "Korece konuşan bir arkadaş" diyebilirsiniz. Başta zor görünür, ama sistem çok mantıklı. Birlikte kuralım.
Niteleyiciler isimden önce gelir
Türkçede de niteleyen kısım isimden önce gelir: "benim aldığım ekmek". Korecede de niteleyen bölümün tamamı her zaman isimden önce gelir ve bir niteleyici ekle biter. Türkçedeki -dığı, -ecek, -en gibi sıfat-fiil ekleri gibi düşünün.
- 빵 = ekmek - 제가 산 빵 = benim aldığım ekmek - 어제 시장에서 제가 산 빵 = dün pazardan benim aldığım ekmek
"Hangi", "ki" gibi bir sözcük yoktur. Tüm işi ek yapar. Üç ek vardır: -는, -(으)ㄴ ve -(으)ㄹ. Hangisini kullanacağınız iki şeye bağlıdır: sözcük fiil mi sıfat mı ve zaman nedir?
fiil niteleyicileri: şimdiki / geçmiş / gelecek
- Şimdiki (yapan, yaptığı): tüm fiiller için -는. 가다 → 가는, 먹다 → 먹는.
- Geçmiş (yaptığı): ünlüden sonra -ㄴ, ünsüzden sonra -은. 가다 → 간, 먹다 → 먹은.
- Gelecek veya henüz yapılmamış (yapacağı): ünlüden sonra -ㄹ, ünsüzden sonra -을. 가다 → 갈, 먹다 → 먹을.
- ㄹ gövdeler: ㄹ, -는 ve -ㄴ'den önce düşer, -ㄹ ise tek bir ㄹ'ye birleşir. 살다 → 사는, 산, 살.
- 있다 ve 없다 (ve 맛있다, 재미없다 gibi sözcükler) şimdiki zamanda -는 alır: 있는, 맛있는.
- 지금 노래하는 사람이 제 언니예요. jigeum noraehaneun sarami je eonniyeyo.Şu an şarkı söyleyen kişi ablam.
- 어제 본 영화는 정말 감동적이었어요. eoje bon yeonghwaneun jeongmal gamdongjeogieosseoyo.Dün izlediğim film gerçekten etkileyiciydi.
- 내일 먹을 음식을 미리 준비했어요. [내일 머글 음시글 미리 준비해써요] naeil meogeul eumsigeul miri junbihaesseoyo.Yarın yiyeceğimiz yemeği önceden hazırladım.
sıfat ve isim niteleyicileri (şimdiki durum)
- Sıfatlar şimdiki durum için -(으)ㄴ kullanır: 크다 → 큰, 작다 → 작은, 조용하다 → 조용한.
- Bu, fiilin geçmiş biçimiyle aynı görünür. 큰 집 "büyük bir ev"dir, "büyük olmuş bir ev" değil.
- ㄹ gövdeli sıfatlar ㄹ'yi düşürür: 길다 → 긴, 멀다 → 먼.
- ㅂ düzensizi: 맵다 → 매운, 귀엽다 → 귀여운. ㅎ düzensizi: 빨갛다 → 빨간, 그렇다 → 그런.
- İsim + 이다 인 olur: 의사인 친구 "doktor olan bir arkadaş".
- 저는 매운 음식을 좋아해요. jeoneun maeun eumsigeul joahaeyo.Acı yemekleri severim.
- 빨간 우산이 제 거예요. ppalgan usani je geoyeyo.Kırmızı şemsiye benim.
- 선생님인 제 친구가 이 책을 추천했어요. [선생니민 제 친구가 이 채글 추천해써요] seonsaengnimin je chinguga i chaegeul chucheonhaesseoyo.Öğretmen olan arkadaşım bu kitabı önerdi.
Fiil niteleyici tablosu
| Sözlük biçimi | Tür | Şimdiki -는 | Geçmiş -(으)ㄴ | Gelecek -(으)ㄹ |
|---|---|---|---|---|
| 보다 | ünlü gövde | 보는 | 본 | 볼 |
| 읽다 | ünsüz gövde | 읽는 | 읽은 | 읽을 |
| 만들다 | ㄹ gövde | 만드는 | 만든 | 만들 |
| 듣다 | ㄷ düzensizi | 듣는 | 들은 | 들을 |
| 돕다 | ㅂ düzensizi | 돕는 | 도운 | 도울 |
| 짓다 | ㅅ düzensizi | 짓는 | 지은 | 지을 |
| 부르다 | 르 düzensizi | 부르는 | 부른 | 부를 |
| 있다 | 있다/없다 | 있는 | 있던 | 있을 |
있다/없다 için geçmiş niteleyici genellikle -던'dir (있던, 없던). 르 düzensizleri değişmez, çünkü ekler 아/어 ile başlamaz.
Reklam
Sıfat niteleyici tablosu
| Sözlük biçimi | Tür | Niteleyici | Örnek |
|---|---|---|---|
| 비싸다 | ünlü gövde | 비싼 | 비싼 시계 |
| 좋다 | ünsüz gövde | 좋은 | 좋은 사람 |
| 길다 | ㄹ gövde | 긴 | 긴 머리 |
| 덥다 | ㅂ düzensizi | 더운 | 더운 날씨 |
| 하얗다 | ㅎ düzensizi | 하얀 | 하얀 눈 |
| 재미있다 | 있다 sözcüğü | 재미있는 | 재미있는 책 |
| 학생이다 | isim + 이다 | 학생인 | 학생인 동생 |
Bu kolay karıştırılır, o yüzden karşılaştıralım: 먹은 "yediği" (geçmiş) demektir, ama 작은 "küçük" (şimdiki) demektir. Aynı ek farklı bir zamana işaret eder, çünkü fiiller ve sıfatlar farklı çalışır. Her zaman önce sözcük türünü kontrol edin.
Aynı fiil, üç zaman
- 제가 읽는 책 [제가 잉는 책] jega ingneun chaek okuduğum / okuyan kitap (şimdi, genellikle) Şimdiki: -는
- 제가 읽은 책 [제가 일근 책] jega ilgeun chaek okuduğum kitap (daha önce) Geçmiş: -은
- 제가 읽을 책 [제가 일글 책] jega ilgeul chaek okuyacağım kitap Gelecek: -을
Sık yapılan hatalar
- 사는 곳 / 살는 곳 (✘) saneun got / salleun got (✘) (birinin) yaşadığı yer ㄹ, -는'dan önce düşer: 사는, 살는 değil.
- 맛있는 빵 / 맛있은 빵 (✘) masinneun ppang / masisseun ppang (✘) lezzetli ekmek 있다/없다 sözcükleri betimlese de -는 alır.
- 예쁜 꽃 / 예쁘는 꽃 (✘) yeppeun kkot / yeppeuneun kkot (✘) güzel bir çiçek Sıfatlar asla -는 almaz.
- 도운 사람 / 돕은 사람 (✘) doun saram / dobeun saram (✘) yardım eden kişi ㅂ düzensizi: 돕다 → 도운.
Sabit kalıplarda -(으)ㄹ
Gelecek niteleyici -(으)ㄹ yalnızca gelecekle ilgili değildir. Olasılık veya henüz gerçek olmayan şeylerden söz eden birçok sabit kalıpta görünür:
- -(으)ㄹ 수 있다: -ebilmek (갈 수 있어요) - -(으)ㄹ 때: -dığında (밥을 먹을 때) - -(으)ㄹ 거예요: -ecek (만날 거예요) - -(으)ㄹ 계획이에요: -meyi planlamak (이사할 계획이에요) - 할 일: yapılacak işler (오늘 할 일이 많아요)
-(으)ㄹ'den sonraki sesin çoğu zaman gergin olduğuna dikkat edin: 갈 수 [갈 쑤], 할 일 [할 릴] gibi okunur. Bunu duyduğunuzda öncesinde -(으)ㄹ olduğunun ipucudur.
Daha fazla örnek
- 우리 옆집에 사는 아이는 피아노를 잘 쳐요. uri yeopjibe saneun aineun pianoreul jal chyeoyo. Yan evimizde yaşayan çocuk piyanoyu iyi çalıyor.
- 제가 만든 김밥 좀 드셔 보세요. jega mandeun gimbap jom deusyeo boseyo. Yaptığım gimbap'tan lütfen deneyin.
- 아까 들은 노래 제목이 뭐예요? akka deureun norae jemogi mwoyeyo? Az önce dinlediğimiz şarkının adı ne?
- 이 근처에 조용한 카페가 있어요? i geuncheoe joyonghan kapega isseoyo? Yakınlarda sessiz bir kafe var mı?
- 한국어를 잘하는 친구가 도와줬어요. hangugeoreul jalhaneun chinguga dowajwosseoyo. Korece'yi iyi konuşan bir arkadaş bana yardım etti.
- 오늘 할 일이 너무 많아요. [오늘 할 리리 너무 마나요] oneul hal iri neomu manayo. Bugün yapacak çok işim var.
- 지난 주말에 간 식당 이름이 기억이 안 나요. jinan jumare gan sikdang ireumi gieogi an nayo. Geçen hafta sonu gittiğimiz restoranın adını hatırlayamıyorum.
- 시간이 없는 사람은 먼저 가도 돼요. [시가니 엄는 사라믄 먼저 가도 돼요] sigani eomneun sarameun meonjeo gado dwaeyo. Vakti olmayan kişiler önce gidebilir.
- 다음 달에 이사할 집을 보러 갔어요. daeum dare isahal jibeul boreo gasseoyo. Gelecek ay taşınacağım evi görmeye gittim.
- 제가 어렸을 때 살던 동네가 많이 변했어요. jega eoryeosseul ttae saldeon dongnega mani byeonhaesseoyo. Çocukken yaşadığım mahalle çok değişti. -던: şimdi sona ermiş geçmiş bir durum veya alışkanlık
Diyalog: Bir partide arkadaş bulmak
Kontrol testi
Q1. Doğru ifadeyi seçin: "dün yaptığım pasta"
Q2. Doğru ifadeyi seçin: "eğlenceli bir oyun"
Q3. 작은 가방 ne demektir?
Q4. Boşluğu doldurun: 어제 ___ 노래가 계속 생각나요. (듣다)
Q5. Doğru ifadeyi seçin: "soğuk su"
Q6. Hangi cümle "Uyumaya vaktim yok" demektir?
Harika! Niteleyiciler pratik ister, o yüzden kendinize sabırlı olun. Şu an çevrenizdeki üç şeyi 제가 마시는 커피 veya 어제 산 펜 gibi tarif etmeyi deneyin. Yavaş yavaş otomatik olur.
Özet
- Korece niteleyiciler her zaman isimden önce gelir; "ki/hangi/-en" gibi bir sözcük yoktur.
- Fiiller: -는 (şimdiki), -(으)ㄴ (geçmiş), -(으)ㄹ (gelecek/henüz olmamış).
- Sıfatlar: şimdiki durum için -(으)ㄴ (큰, 작은); isimler: 인.
- 있다/없다 sözcükleri -는 alır: 맛있는, 재미없는.
- ㄹ gövdeler -는 ve -ㄴ'den önce ㄹ'yi düşürür: 사는, 산, 살.
- -(으)ㄹ birçok kalıpta görünür: -(으)ㄹ 수 있다, -(으)ㄹ 때, 할 일.
Birlikte bakmak iyi olan resmî ücretsiz kaynaklar
- Korece Öğretim ve Öğrenim Merkezi — Ulusal Kore Dili Enstitüsü
- Nuri-Sejong Hakdang (ücretsiz e-ders kitapları, Sejong Korece) — Kral Sejong Enstitüsü Vakfı
Reklam